Stervensbegeleiding: een goede zaak

Ziekenhuizen hebben een gespecialiseerd team voor palliatieve zorg. De meeste terminale patiënten komen hier terecht nadat ze al een behandeling kregen op een andere afdeling of na een spoedopname voor een onbehandelbare complicatie. Maar er zijn ook mensen die er bewust voor kiezen om in een ziekenhuis te sterven. Omdat ze zich er veilig voelen, om hun familie niet te belasten, of omdat de omgeving ondertussen vertrouwd aanvoelt.

Ook steeds meer rusthuizen hebben personeel dat werd opgeleid om bewoners te begeleiden in het stervensproces. Zij kunnen helpen om het levenseinde waardig en comfortabel te maken. Er zijn verzorgingstehuizen die aparte kamers hebben voor stervenden.

DELA - Stervensbegeleiding
DELA - Stervensbegeleiding

Stervensbegeleiding: een stiel apart

Palliatieve zorg is erop gericht om patiënten met een levensbedreigende ziekte een zo goed mogelijk levenseinde te geven. Bij palliatieve zorg wordt naast de fysieke verzorging ook aandacht besteed aan de sociale en psychologische aspecten voor de stervende. De focus ligt op een optimale kwaliteit van het levenseinde, zowel voor de patiënt als voor de nabestaanden.

Men spreekt van palliatieve of terminale sedatie wanneer de terminale patiënt in een diepe slaap gebracht wordt om de pijn te verlichten. Doorgaans worden dan ook geen voeding en vocht meer toegediend, aangezien dit gevaarlijk kan zijn voor patiënten die gesedeerd zijn.

Tegenstanders van euthanasie beschouwen palliatieve sedatie vaak als een ethisch verantwoord alternatief voor euthanasie. Toch blijft het een omstreden behandeling, omdat het meestal het levenseinde versnelt. Vandaar beschouwen sommigen het als een verdoken vorm van euthanasie.


Lees meer over euthanasie

Steun: zo belangrijk

De huisarts speelt een belangrijke rol bij de stervensbegeleiding. Hij/zij weet wat haalbaar is en wat niet. Bespreek samen hoe vaak de huisarts op huisbezoek komt, wat zijn/haar beschikbaarheid is ingeval van dringende vragen, vervanghulp als de arts afwezig is, zorgverlof en andere praktische zaken. Wees ook duidelijk over de verwachtingen in verband met pijnbestrijding en het levenseinde.

Verpleegkundige hulp kan nodig zijn. Niet alleen omwille van de deskundigheid, maar ook om de dagelijkse verzorger(s) af te lossen. Er kunnen afspraken gemaakt worden over de duur van de bezoeken en de frequentie, alsook over noodbezoek als er zich een onverwachte situatie voordoet.

Emotionele begeleiding hoeft niet alleen binnen de familie- en vriendenkring gezocht te worden. Ook psychologen, maatschappelijk werkers, stervensbegeleiders of religieuze begeleiders kunnen emotionele steun bieden bij het afscheid.

Dagcentra voor palliatieve verzorging bieden overdag opvang en verzorging aan palliatieve patiënten. Op die manier hoeven zij niet naar een ziekenhuis indien er geen permanentie voorzien kan worden thuis.

DELA - Stervensbegeleiding

Thuis sterven

Heel wat mensen willen liefst thuis sterven in vertrouwde omgeving, dicht bij hun geliefden. In heel wat gevallen is dit mogelijk, al vereist de keuze veel organisatie en toewijding van de naasten. Indien dit goed wordt aangepakt, blijven er genoeg tijd en emotionele ruimte over om er in alle sereniteit een mooi afscheid van te maken.

Kinderen

Als er kinderen bij betrokken zijn, dan vraagt dit speciale aandacht. Het is nodig dat zij juist begeleid worden om ze te leren omgaan met het verlies dat onvermijdelijk zal volgen. Zorg ervoor dat je beschikbaar kunt zijn als zij willen praten of steun nodig hebben, en dat er elke dag even tijd is om ongestoord met het gezin samen te zijn. Daarnaast hebben kinderen behoefte aan hun dagelijkse routine: school, spelen met vriendjes, hun activiteiten, …