“Spaargeld kan een factuur betalen. Maar het neemt de organisatie van een uitvaart niet over.”
Maar als je luistert naar de verhalen van Katia en Jens, merk je al snel dat het daar uiteindelijk nauwelijks over gaat.
Katia is 63, woont alleen en heeft een dochter van 29. Jens is 44, heeft een samengesteld gezin en verwacht binnenkort samen met zijn vrouw een kindje. Hun levens verschillen sterk, net als hun financiële situatie. Toch maakten ze ooit dezelfde keuze: ze sloten een uitvaartverzekering af. Niet omdat ze bang waren voor de kosten, maar omdat ze hun familie op een moeilijk moment zoveel mogelijk wilden ontzorgen.
Anders kijken naar de toekomst
Voor Katia kwam dat besef geleidelijk. “Twintig jaar geleden dacht ik daar helemaal niet aan”, vertelt ze. “Je bent dan bezig met je carrière, je gezin, je plannen voor de toekomst. Vandaag denk ik vaker na over later. Niet op een sombere manier, maar gewoon omdat je op een bepaald moment beseft dat rust ook belangrijk wordt.”
Dat vooruitdenken heeft voor haar veel te maken met haar dochter.
“Ik woon alleen en ik heb altijd het gevoel gehad dat ik dingen zo goed mogelijk zelf wil regelen. Niet alleen voor mezelf, maar ook voor de mensen die ik graag zie. Het leven moet zo aangenaam mogelijk zijn voor mij én voor mijn omgeving.”
Die gedachte ontstond niet van de ene dag op de andere. Tijdens een zeilreis na haar scheiding raakte ze voor het eerst in gesprek over uitvaartverzekeringen. De schipper, een Canadese verzekeringsmakelaar die zijn droom om de wereld rond te varen had waargemaakt, vertelde er heel open over.
“In België hoorde ik daar toen eigenlijk niemand over praten. Ik vond het bijzonder dat iemand zo vanzelfsprekend nadacht over het einde van het leven. Niet vanuit angst, maar vanuit het idee dat je bepaalde dingen vooraf kan regelen zodat het later lichter wordt voor de mensen die achterblijven.”
Het was een eerste kennismaking met een onderwerp waar ze voordien nooit echt bij had stilgestaan. Toen haar eigen verzekeringsmakelaar er later over begon, was de stap naar een uitvaartverzekering van DELA snel gezet.
“Financiële reserves zijn niet alles”
Bij Jens lag het vertrekpunt helemaal anders. Hij en zijn vrouw voelen zich financieel goed voorbereid. Er is spaargeld, er zijn verzekeringen en er zijn voorzieningen die hun gezin beschermen als er iets onverwachts gebeurt.
“De vraag was voor ons nooit of er genoeg geld zou zijn”, vertelt hij eerlijk. “We hebben een groepsverzekering, een schuldsaldoverzekering en voldoende financiële reserves. Als één van ons overlijdt, komt er sowieso een aanzienlijk bedrag vrij.”
Lange tijd leek een uitvaartverzekering daardoor overbodig. “Je denkt dan al snel: waarom zou je dat nog extra doen?”
Toch begon dat idee te veranderen toen hij in zijn omgeving mensen zag die een ouder verloren. “Dan merk je hoeveel er geregeld moet worden. Hoeveel administratie, telefoons en praktische zaken er op korte tijd moeten gebeuren. En dat terwijl mensen eigenlijk vooral bezig zijn met hun verdriet.”
Dat zette hem aan het denken. “Op zo’n moment heb je geen energie voor papierwerk. Je hebt een gezin, een job en ondertussen moet het gewone leven ook blijven doorgaan. Als iemand je dan kan begeleiden en zaken uit handen kan nemen, heeft dat een enorme waarde.”
“Spaargeld begeleidt je gezin niet”
Opvallend genoeg noemen zowel Katia als Jens de financiële tussenkomst niet als belangrijkste reden waarom ze voor een uitvaartverzekering kozen.
Voor Katia draait het om gemoedsrust. "Natuurlijk is het fijn dat de kosten geregeld zijn, maar voor mij was de emotionele kant minstens even belangrijk. Het idee dat mijn dochter geholpen wordt wanneer ze mij verliest, betekent veel meer dan het financiële aspect alleen."
Die overtuiging werd alleen maar sterker toen haar ouders kort na elkaar overleden. Voor het eerst maakte ze mee wat er allemaal bij een overlijden komt kijken. "Je bent verdrietig en tegelijk moet je allerlei keuzes maken. Er worden documenten voorgelegd, er moeten beslissingen genomen worden en er komen heel wat praktische zaken op je af."
Wat haar vooral bijbleef, was hoe moeilijk het is om op zo'n moment helder na te denken. "Ik herinner me dat er allerlei zaken besproken werden en dat ik documenten ondertekende terwijl ik eigenlijk nauwelijks wist waar mijn hoofd stond. Je probeert afscheid te nemen van iemand die je graag ziet, maar tegelijk wordt er van je verwacht dat je beslissingen neemt. Je wil op zo'n moment niet vergelijken, kiezen of onderhandelen. Je wil gewoon kunnen rouwen."
Het is een inzicht waarin Katia en Jens elkaar helemaal vinden.
Jens verwoordt het als volgt:
“Spaargeld kan een factuur betalen. Maar spaargeld neemt de organisatie niet over. Het begeleidt je gezin niet en het helpt je nabestaanden niet bij alle beslissingen die moeten worden genomen.”
Volgens hem verwarren veel mensen financiële voorbereiding met praktische voorbereiding. “We denken vaak dat goed voorbereid zijn hetzelfde is als voldoende geld hebben. Maar dat zijn eigenlijk twee verschillende dingen. Geld lost niet automatisch alles op.”
Vooruitdenken is ook een vorm van zorg
Wat tijdens beide gesprekken opvalt, is dat hun keuze uiteindelijk voortkomt uit dezelfde bezorgdheid: de wens om hun dierbaren zo veel mogelijk te beschermen.
Katia heeft haar wensen ondertussen opgeschreven en haar dochter weet precies waar alle belangrijke documenten liggen. “Ze weet waar alles ligt”, vertelt ze glimlachend. “Maar als ik erover begin, zegt ze vaak: ‘Ja ja mama, dat is goed.’ Ik begrijp dat ook. Als kind wil je eigenlijk niet nadenken over het feit dat je ouder er ooit niet meer zal zijn.”
Toch vindt ze het belangrijk om het gesprek aan te gaan. “Hoe moeilijk het onderwerp ook is, het moet besproken worden. Omdat het uiteindelijk een grote vorm van liefde is voor de mensen die achterblijven.”
Ook Jens ziet een uitvaartverzekering in dat licht. “Je sluit ze niet af omdat je elke dag met overlijden bezig bent. Je doet het omdat je weet dat je gezin ooit door zo’n periode zal moeten gaan. Alles wat je dan vooraf hebt kunnen regelen, is een zorg minder.”
Beiden benadrukken ook dat ze blij zijn dat ze relatief vroeg begonnen zijn. “Je spreidt de kost over een langere periode en je hoeft er daarna eigenlijk niet meer mee bezig te zijn”, zegt Katia.
Jens knikt. “Voor ons voelt het een beetje zoals pensioensparen. Je denkt er niet elke dag aan, maar het geeft wel een gerust gevoel dat het geregeld is.”
“Wie gaat hen helpen?”
Wanneer we hen vragen welk advies ze zouden geven aan iemand die nog twijfelt, komen ze allebei uit bij dezelfde vraag. Niet: heb je genoeg geld? Maar: wie zal er voor je familie zorgen op het moment dat jij dat niet meer kunt?
“Dat is volgens mij de echte meerwaarde”, zegt Jens. “De ontzorging van de mensen rondom je.”
Ook Katia hoeft niet lang na te denken. “Ik heb het al aan verschillende mensen aangeraden. Niet omdat je ermee bezig wilt zijn, maar omdat het zo veel rust geeft. Voor jezelf, maar vooral voor je kinderen.”
En misschien is dat uiteindelijk precies waar een uitvaartverzekering over gaat. Niet alleen over de kosten van een afscheid, maar vooral over de zorg die je ook na je leven nog wilt opnemen voor de mensen die je graag ziet.
